Medycyna psychosomatyczna, zwana też psychosomatyką, jest dyscypliną naukową i praktyczną zajmującą się powiązaniem czynników psychicznych, socjalnych i somatycznych w funkcjonowaniu człowieka, którego problemy rozpatruje całościowo (Tylka 2000).

Przed logopedią stoją dziś wyzwania ujednolicenia kształcenia w całej Polsce, wyznaczenia standardów i ich respektowania przez uczelnie kształcące logopedów, wykorzystania możliwości, jakie stwarza współczesna technika, oraz nadrobienia zaległości w pracy z niektórymi grupami osób niepełnosprawnych.

Wielotorowość kształcenia logopedów i brak standardów utrudnia formowanie jednolitego wizerunku zawodu logopedy i jego tożsamości. Z drugiej strony swoista moda na logopedię nie idzie w parze z jakością kształcenia ani z zapotrzebowaniem na określone usługi. Rzadko stawiane jest pytanie, jakie są oczekiwania nabywców usług logopedycznych. Poszukiwania odpowiedzi na nie doprowadziło autorado sformułowania postulatu powołania trzech nowych specjalizacji: psychologopedii, fizjologopedii i logopedii bilingwalnej.

Temat demencji jest zagadnieniem coraz ważniejszym i coraz częściej rozpracowywanym w pracy logopedycznej. Z powodu demograficznych zmian w niemal wszystkich krajach Europy pacjenci z różnorodnymi i w różnym stopniu uwydatnionymi demencjami będą wymagali pomocy, by w dalszym ciągu uczestniczyć w życiu i komunikacji z otoczeniem. Symptomy różnych rodzajów demencji są logopedom znane, ale nierzadko nasuwa się pytanie, jak takich pacjentów zdiagnozować czy też – jakie formy terapii byłyby w danym przypadku najstosowniejsze.

Choć mutyzm wybiórczy figuruje w Klasyfikacji Zaburzeń Psychicznych DSM-IV już od 1994 roku, to wciąż jest to mało znane zaburzenie. Szacuje się, że 7 dzieci na 1000 jest w stanie mówić jedynie w niektórych okolicznościach. Są to dzieci, które cierpią w milczeniu. Często ich trudności pozostają niezauważone, co uniemożliwia przeprowadzenie diagnozy i zapewnienie im odpowiedniej pomocy. Dlatego edukacja na temat tego zaburzenia jest niezwykle ważna.

Logopedia jest nauką z pogranicza wielu dziedzin, która obecnie korzysta z dorobku kilkunastu dyscyplin i coraz bardziej je wzbogaca. Rozmowa z dr. Krzysztofem Szamburskim.

Jak wskazują badania, jąkanie jest problemem nie tylko logopedycznym. Kluczowe w terapii niepłynności mówienia jest połączenie sił logopedycznych i psychologicznych. Z naszej pracy wynika, że dzieci z tym problemem cechuje podwyższony poziom lęku. Nadwrażliwość emocjonalna stanowi czynnik predysponujący do wystąpienia niepłynności mówienia. Przeżywane przez dziecko lęki, doświadczany niepokój oraz napięcie wzmacnia i nasila objawy jąkania.

Terapeuci na całym świecie starają się stworzyć programy terapii dla osób jąkających się, które na stałe eliminowałyby jąkanie z ich mowy. Przyjrzyjmy się programom terapii funkcjonujących w krajach, tj.: USA, Australia, Anglia, Szkocja.

Termin jąkanie jest powszechnie stosowany niezależnie od stopnia nasilenia zaburzenia: obejmuje osoby z ledwie dostrzegalnymi trudnościami, a także osoby z niezwykle dotkliwymi symptomami, u których komunikacja werbalna jest bardzo utrudniona, czasami niemal niemożliwa. Przed ogromnym wyzwaniem stoją więc rodzice dzieci, u których jąkanie się pojawia.

Istnieje wiele definicji jąkania, jednak patomechanizm tego zaburzenia wśród osób zajmujących się tą problematyką nie został jednoznacznie określony. Jąkanie jest jedną z najczęściej występujących wad wymowy.

Uczyć tolerancji można przy pomocy argumentów racjonalnych. Można też spróbować inaczej, poprzez emocjonalne przeżycie i opartą na nim refleksję. Do tego przedsięwzięcia należy odpowiednio się przygotować, tak aby uczniowie poprzez własne doświadczenie zrozumieli, jak źle czuje się ich wyśmiewany, nękany kolega.

W Polsce stosuje się dwa urządzenia pomocne w pracy z pacjentem: metronom i echokorektor, wynaleziony przez polskiego fizyka – Bogdana Adamczyka. Ich zastosowanie pozwala skutecznie niwelować trudności w mówieniu – zarówno w początkowej fazie terapii, jak i w kolejnych jej etapach.