Wpływ emocji na głos

To wcale nie magia „sprawnego ucha”, które właściwie odbiera dźwięki, lecz efektywna współpraca systemów słuchowych, pamięci i sieci neuronalnych w mózgu, które wydobywają emocje z głosu. 
Dobrze brzmiący głos to wielka wartość. Brzmienie głosu pozwala ocenić bogactwo energii życiowej mówiącego. Głos jest nie tylko nośnikiem informacji, lecz również środkiem komunikacji z innymi ludźmi i z samym sobą. Odzwierciedla nasze zdrowie fizyczne, umysłowe i emocjonalne. Kiedy czujemy się wypoczęci i zadowoleni, nasz głos brzmi pewnie i dźwięcznie. Kiedy jesteśmy przygnębieni, nasz głos ma słabszą nośność. Ma to związek z naszym oddechem, pracą krtani, rezonansem, mimiką, postawą ciała, funkcjonowaniem artykulatorów (warg, języka, żuchwy, podniebienia miękkiego), a także ze stanem psychicznym. Inaczej pracuje oddech u osoby radosnej, inaczej u smutnej, inaczej u zdenerwowanej. Stąd u każdej z tych osób głos brzmi inaczej.

Nasze zdolności do rozpoznawania prozodycznych aspektów wypowiedzi – akcentu, melodii, intonacji, rytmu, tempa mówienia, pauz, iloczasu, wysokości, natężenia i tembru głosu – reguluje złożony układ czynnościowy w mózgu (Dłuska 1976). Przez działanie wielu hierarchicznie powiązanych i współzależnych struktur mózgowych człowiek wyraża przeżywane emocje i komunikuje własne intencje, a także rozpoznaje je w zachowaniach rozmówcy (Panasiuk 2020). 

Emocje w głosie mają ogromne znaczenie w przekazywaniu informacji. Sprawiają, że głos jest atrakcyjny lub nieprzyjemny w odbiorze. Pierwsze wzmianki o emocjach w głosie ludzkim znajdziemy na tablicach sumeryjskich. Badania naukowe nad emocjami w głosie rozpoczęły się w Europie w latach 70. XX w., współcześnie zaś nie tylko sprowadzają się do intelektualnych dociekań, ale także mają na celu praktyczne zastosowanie, m.in. przy konstruowaniu robotów czy sztucznej inteligencji. Poprawienie jakości komunikacji między maszyną a człowiekiem jest obecnie bardzo potrzebne, dlatego emocje wprowadza się do technologii tworzenia syntetycznej mowy (Izdebski 2014). Zdolność do rozpoznawania emocji w tonie głosu rozwija się od wczesnego dzieciństwa i jest kluczowa dla rozwoju społecznego. Emocje w mowie przekazują przede wszystkim cechy prozodyczne. To one budują jej charakter, który może być łagodny, spłaszczony w znużeniu lub napięty i przyspieszony w lęku.

Czym są emocje?

Najprościej mówiąc, emocje są szybką, bezpośrednią, świadomą lub nieświadomą, subiektywną reakcją na bodźce pojawiające się w otoczeniu lub w myślach. Są często drogowskazem, ale też hamulcem. Mówią nam o tym, jacy jesteśmy naprawdę, wpływaj...