Dołącz do czytelników
Brak wyników

Terapia dzieci z niedokształceniem mowy o typie afazji

Artykuły z czasopisma | 29 września 2017 | NR 13
152

Niedokształcenie mowy o typie afazji przejawia się u dziecka brakiem integracji mowy. Jego mowa nie osiągnęła pełnej formy, jednak w pewnym stopniu się rozwinęła. Sformułowanie „o typie afazji” podkreśla podobieństwo objawów obserwowanych w języku dziecka do symptomów afazji nabytej. Terapia pacjentów z n.m. o typie afazji jest nie tylko metodą, ale pewnego rodzaju sztuką. Opiera się na intuicji, doświadczeniu i w miarę możliwości dobrym kontakcie z pacjentem.

Od czego zależy dobór ćwiczeń?

Rodzaj wykonywanych z dzieckiem ćwiczeń jest uwarunkowany tym, co wiemy o jego systemie językowym i czynnościach mowy. Bierzemy pod uwagę pod tym kątem obserwowane objawy trudności dziecka, analizujemy ich rodzaj i stopień nasilenia. Zebranie materiału ukazującego, co i jak mówi dziecko, które obejmujemy opieką, pozwala na opracowanie istotnych obszarów terapii. Nieoceniony jest tu udział rodziców, którzy – korzystając z własnej obserwacji, wrażliwości oraz dostępnych metod, np. w Internecie (www.ibe.edu.pl – Krótki Inwentarz Rozwoju Mowy i Komunikacji, czyli KIRMIK) – mogą zebrać i przedstawić terapeutom informacje o umiejętnościach językowych ich dzieci.

Staramy się wzmacniać i utrwalać te formy językowe, które dziecko potrafi poprawnie wypowiedzieć. Bazujemy na powtarzaniu. Dążymy do nawiązania kontaktu emocjonalnego i wzrokowego, potem – zadaniowego, co często jest wyzwaniem bardzo czasochłonnym i trudnym, wymaga intuicji i cierpliwości.

Pierwsze ćwiczenia

Początkowo ćwiczymy powtarzanie samogłosek i prostych sylab, ale ważne jest, żeby miały one kontekst znaczeniowy (wyrazy dźwiękonaśladowcze, gesty naturalne, zwroty). Ćwiczenia oparte na wielokrotnym powtarzaniu ciągów sylab (np. [pa], [po], [pe], [pi], [pu]) są nudne, zniechęcające i mało przydatne dla dziecka. Sylabę [pa] możemy połączyć z gestem pożegnania, [pi] to mała myszka, a [pu] to ruch i zabawa w pukanie. Stopniowo staramy się przechodzić do prostych wyrazów, równoważników zdań i zdań prostych. Czasem dziecko potrafi odtwarzać taki wyraz, zwrot lub zdanie tylko w ten sposób, że powtarza po jednej sylabie za terapeutą. Pamiętajmy o tym, że mowa dziecka ma służyć komunikacji. Wyćwiczone przy pomocy logopedy słowa, zdania (szczególnie te początkowe) muszą mieć wymiar praktyczny.

Są dzieci, które mają łatwość powtarzania słów, ale ich nie rozumieją (percepcyjna postać niedokształcenia mowy o typie afazji). Powtarzanie powinno być zawsze wsparte widocznym dla dziecka desygnatem słowa. Musi być powiązane z ćwiczeniem rozumienia. Powiązanie słowa z desygnatem pozwala trwalej zapamiętać jego znaczenie.

Dalsze kroki w terapii

Dla wszystkich dzieci najtrudniejsze jest nazywanie i mowa samodzielna. Dlatego w procesie terapii tego typu osiągnięcia musimy u podopiecznego szczególnie nagradzać. Dzieci z n.m. o typie afazji mają największą trudność z wypowiadaniem się na zadany temat. Nawet te wielomówne, z zaburzeniami rozumienia, słabo sobie radzą z tego typu zadaniem. Mają trudności z planowaniem i logiką wypowiedzi, precyzyjnym doborem słów, są chaotyczne. W mowie spontanicznej, od siebie, są niekiedy bardzo aktywne.

Sztuką jest, nie zniechęcając dziecka do mówienia, uczyć go bardziej trafnego doboru słów i budowania zdań, zawierając...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "Forum Logopedy"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy