Dołącz do czytelników
Brak wyników

Status logopedy w Republice Czeskiej

Artykuły z czasopisma | 16 lipca 2015 | NR 8
0 34

Republika Czeska kojarzy się Polakom głównie z Krecikiem, Szwejkiem, Złotą uliczką w Pradze i piwem. Nasi południowi sąsiedzi oprócz dobrze zachowanych i zadbanych zabytków mają także ciekawą historię logopedii oraz system pomocy logopedycznej, który dość wcześnie zaczął się w tym kraju rozwijać

Status logopedy w Czechach

W Republice Czeskiej opieka logopedyczna jest realizowana w ramach współpracy ministerstw trzech resortów:

POLECAMY

  • edukacji, 
  • zdrowia,
  • pomocy socjalnych.

Opieka logopedyczna jest realizowana w placówkach:

  • państwowych – klinikach, szpitalach, poliklinikach, sanatoriach,
  • niepaństwowych – np. miejskich, wojewódzkich, kościelnych, charytatywnych,
  • prywatnych – prywatne praktyki neurologopedów

Zadania i obowiązki logopedów zatrudnionych w oświacie i służbie zdrowia

Zawód logopedy wykonywany jest na dwóch poziomach: 

  • logopedy zatrudnionego w szkolnictwie i ochronie zdrowia,
  • logopedy klinicznego zatrudnionego w placówkach ochrony zdrowia. 

Do zadań logopedów zatrudnionych w sektorze oświaty należy:

  • kompleksowa diagnoza zaburzeń mowy i zdolności komunikowania się,
  • poradnictwo dla rodziców i nauczycieli w sprawie postępowania z dziećmi z zaburzeniami mowy i prowadzenia terapii,
  • opracowywanie testów sprawdzających postępy w terapii,
  • kierowanie i nadzór nad pracą asystentów logopedy-nauczycieli.

Do zadań logopedy klinicznego należy:

  • udział w projektach badawczych w dziedzinie ochrony zdrowia,
  • udział w szkoleniach w celu osiągnięcia specjalizacji,
  • prowadzenie dokumentacji,
  • praca w zakresie prewencji, diagnozowania, terapii, nagłych wypadków, rehabilitacji pod kierunkiem lekarzy specjalistów.

W szkolnictwie pracują logopedzi natomiast w ochronie zdrowia pracują logopedzi oraz logopedzi kliniczni. Tylko placówki ochrony zdrowia zapewniają pełny zakres świadczeń i terapii logopedycznych.

Jak uregulowane zostały standardy pracy logopedów, terapeutów mowy i języka oraz ortofonistów, w tym między innymi:

  • warunki pracy i wyposażenie gabinetu,
  • wykształcenie,
  • kompetencje,
  • czas pracy i wynagrodzenie.

Wykonywanie zawodu logopedy szkolnego wymaga ukończenia min. 4-letnich studiów magisterskich na kierunku pedagogika specjalna ze specjalizacją w logopedii. Logopeda kliniczny musi uzyskać tzw. atestację polegającą na 3-letnim stażu jako logopeda w placówce ochrony zdrowia, zaliczeniu określonych szkoleń i zdaniu egzamin końcowego. 

W szkolnictwie publicznym wynagrodzenie logopedy wynosi między 15 000 KCZ (585 euro) do 16 670 KCZ (650,13 euro) miesięcznie w zależności od poziomu wykształcenia i stażu pracy. W ofertach pracy dla logopedów szkolnych proponuje się pracę w godz. 07.30–16.00. W gabinetach prywatnych logopeda może uzyskać wynagrodzenie do 25 000 KCZ miesięcznie (975 euro). W dostępnych materiałach brak jest danych na temat wysokości wynagrodzeń logopedów i logopedów klinicznych w placówkach ochrony zdrowia.

Zatrudnienie logopedów:

W resorcie szkolnictwa zatrudniani są pracownicy logopedyczni:

  • logopeda prewencyjny – pedagog po szkole średniej, który ukończył kurs profilaktyki logopedycznej (najczęściej jest to nauczycielka przedszkola). W ramach swoich obowiązków pracowniczych zajmuje się rozwojem umiejętności komunikacyjnych u dzieci w wieku przedszkolnym; 
  • asystent logopedy – absolwent wyższych studiów licencjackich na kierunku pedagogika specjalna z ukierunkowaniem na komunikację językową. Pracuje pod nadzorem neurologopedy (w służbie zdrowia) lub pedagoga specjalnego (w szkolnictwie); 
  • pedagog specjalny – nauczyciel z ukierunkowaniem na wady wymowy i problemy z nauką, posiadający państwowy egzamin końcowy z logopedii. Taka osoba może pracować m.in. w specjalnych przedszkolach i szkołach podstawowych, poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w specjalnych pedagogicznych centrach, w klasach integracyjnych. 

W resorcie zdrowia zatrudniani są:

  • logopedzi – absolwenci kierunków studiów: logopedia lub pedagogika specjalna z ukierunkowaniem na wady wymowy i problemy z nauką, posiadający państwowy egzamin końcowy z logopedii i surdologopedii. Po spełnieniu podstawowych warunków włączony zostaje do przygotowań specjalizacyjnych (resortowe wykształcenie podyplomowe). Pracuje pod nadzorem neurologopedy. Nie spełnia warunków do udzielenia mu licencji upoważniającej prowadzenie prywatnej praktyki. 
  • logopedzi kliniczni – absolwenci przygotowania specjalizacyjnego, zakończonego egzaminem. Samodzielni pracownicy. Po spełnieniu warunków mogą uzyskać licencję upoważniającą do prowadzenia prywatnej praktyki. 

Opieka logopedyczna

Aby uzyskać tytuł magistra logopedy, należy ukończyć 5-letnie studia nauczycielskie z pedagogiką specjalną lub jednokierunkowe magisterskie studium. Studia te zwykle kończą się:

  • państwowym egzaminem końcowym z logopedii (czasem też z psychologii lub pedagogiki specjalnej),
  • państwowym egzaminem końcowym z surdologopedii,
  • obroną pracy dyplomowej.

5-letnie studia są prowadzone na wydziałach pedagogicznych na Uniwersytecie Karola w Pradze, Uniwersytecie Palackiego w Ołomuńcu i Uniwersytecie Masaryka w Brnie. Po ukończeniu studiów logopeda pracujący w służbie zdrowia rozpoczyna półroczny staż pod nadzorem neurologopedy, który jest wstępem do 3-letnich specjalizacyjnych studiów podyplomowych, po zakończeniu których otrzyma tytuł logopedy klinicznego (neurologopedy). Przez cały ten czas pracuje pod nadzorem neurologopedy. Studia specjalizacyjne, które składają się z punktowanych modułów, zakończone są egzaminem potwierdzającym kwalifikacje. Członków takich komisji powołuje Minister Zdrowia. Ministerstwo Zdrowia wydaje pracownikom, którzy z sukcesem zdali egzamin, dyplom z właściwą specjalizacją. 

Od logopedów klinicznych wymaga się ciągłego doskonalenia w formie np.: specjalizacji, certyfikowanych kursów, innowacyjnych kursów, staży specjalistycznych, udziału w naukowych konferencjach, kongresach lub sympozjach, publikacji. Neurologopedzi mają możliwość publikowania w specjalistycznym czasopiśmie „Diagnostyka i terapia zaburzeń komunikacji”.


Organizacje, które zrzeszają logopedów w Czechach:

AKL ČR czyli Asociace klinických logopedů České republiky to dobrowolny i niezależny związek neurologopedów. Powstał z potrzeby zakotwiczenia neurologopedii w resorcie zdrowia w 1991 roku. Logopedia kliniczna została uznana w 1992 roku jako samodzielna dyscyplina w resorcie zdrowia. Zrzesza ok. 600 członków.

Głównym celem AKL ČR jest zgodnie z prawem chronić interesów zawodowych swoich członków oraz przeprowadzać i koordynować ich działania, a w płaszczyźnie etycznej korygować działania praktyk logopedycznych. 

Przynajmniej raz w roku odbywa się zjazd członków AKL.

Najwyższym organem jest zjazd członków, a organem wykonawczym jest zarząd AKL, składający się z...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "Forum Logopedy"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy