Dołącz do czytelników
Brak wyników

Praca logopedy z pacjentem po laryngektomii całkowitej w Holandii

Artykuły z czasopisma | 27 września 2017 | NR 10
101

Na całym świecie rośnie zainteresowanie rehabilitacją chorych po leczeniu nowotworów głowy i szyi. Międzynarodowa Klasyfikacja Funkcjonowania Niepełnosprawności i Zdrowia (ICF) zakłada w przypadku tych chorób tworzenie zespołów multidyscyplinarnych, jednak w praktyce podejście takie jest dość rzadkie. Holenderski Instytut Raka im. A. van Leeuwenhoeka opracował multidyscyplinarny program rehabilitacji pacjentów z nowotworami głowy i szyi, który mieści się w podstawowym pakiecie ubezpieczenia zdrowotnego.

Rola ICF w tworzeniu standardów leczenia i rehabilitacji

Model rehabilitacji nie jest jednakowy w całej Europie, a między poszczególnymi krajami istnieją zasadnicze różnice, w kwestii zarówno podejścia, jak i infrastruktury. Przykładowo w Holandii, Szwajcarii, Skandynawii, a także w Wielkiej Brytanii leczenie oraz rehabilitacja charakteryzują się wysokim poziomem centralizacji w wyspecjalizowanych ośrodkach leczenia tego typu nowotworów.

Na całym świecie obserwuje się rosnące zainteresowanie nowotworami głowy i szyi oraz rehabilitacją, co zostało też podkreślone w publikacjach na temat potencjalnej roli Międzynarodowej Klasyfikacji Funkcjonowania Niepełnosprawności i Zdrowia (ICF1). Wykazano, że owa klasyfikacja, przynajmniej teoretycznie, może nie tylko zapewnić ramy koncepcyjne diagnozowania i leczenia pacjentów z zaburzeniami komunikacji związanymi z rakiem głowy i szyi, ale też w przeciwieństwie do wielu innych dyscyplin medycyny rehabilitacyjnej, których podstawą jest podejście holistyczne – zakłada istnienie zespołów, w których skład wchodzą: chirurg głowy i szyi (laryngolog onkolog), radiolog, foniatra, pielęgniarka, logopeda, dietetyk, fizjoterapeuta i terapeuta zajęciowy. W praktyce podejście zespołowe nadal jest dość rzadkie, a podejmujące taki model rehabilitacji ośrodki znajdują się w izolacji od ośrodków leczenia raka głowy i szyi (np. w Niemczech we Francji).

Program rehabilitacji pacjentów opracowany przez AvL

W 2010 r. Holenderski Instytut Raka im. A. van Leeuwenhoeka (AvL) w Amsterdamie w ścisłej współpracy ze specjalistami opracował multidyscyplinarny program rehabilitacji pacjentów z nowotworami głowy i szyi2. Program ten, obejmujący także rehabilitację po laryngektomii całkowitej, został uznany przez organy opieki zdrowotnej, co oznacza, że mieści się w podstawowym pakiecie ubezpieczenia zdrowotnego, może być realizowany w ośrodkach leczenia raka głowy i szyi należących do holenderskiego stowarzyszenia Dutch Head and Neck Society (www.nwhht.nl). Wszelkie koszty są choremu zwracane, m.in. za urządzenia medyczne stosowane w rehabilitacji po laryngektomii całkowitej: proteza głosowa, wymiennik ciepła i wilgoci – HME, automatyczny zawór tracheotomijny – AVS, plastry przylepne, rurki itp. Podobnie jest np. w Skandynawii, Chorwacji, Szwajcarii i Wielkiej Brytanii. W Polsce nie wszystkie urządzenia są refundowane: proteza głosowa – tak, HME – nie. W Niemczech i Belgii zwrot finansowy jest ograniczony rocznym pułapem związanym z budżetem.

W skład zespołu w AvL, obejmującego opiekę nad chorym, wchodzą: koordynator programu rehabilitacji i badań mowy pacjentów chorych na raka głowy i szyi (dr Lisette van der Molen – logopeda), chirurg, foniatra, fizjoterapeuta, dietetyk, terapeuta zajęciowy, psycholog i pracownik socjalny (wsparcie psychospołeczne). W kraju autorów referowanego artykułu (zobacz przypis 2) leczenie oraz rehabilitacja pacjentów z chorobą nowotworową obszaru głowy i szyi wykazuje wysoki poziom centralizacji. Odbywa się to głównie w s...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "Forum Logopedy"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy