Dołącz do czytelników
Brak wyników

Terapia pacjenta z głębokimi zaburzeniami rozumienia mowy

Artykuły z czasopisma | 21 września 2017 | NR 6
174

Afazja to spowodowane organicznym uszkodzeniem odpowiednich struktur mózgowych częściowe lub całkowite zaburzenie mechanizmów programujących czynności mowy (nadawanie i odbiór) u człowieka, który już te czynności uprzednio opanował (Maruszewski). Nie wynika z niesprawności aparatu wykonawczego mowy - dotyczy wszystkich czynności językowych, których głębokość nie musi być podobna.

U podstaw modelu afazji, który stworzyła Shille Blumstein (2001 r.), leży założenie, że system języka mówionego składa się z dwóch głównych bloków: odbioru i tworzenia informacji językowej. Właściwy odbiór języka słyszanego jest równoznaczny z jego rozumieniem.

Rozważając termin rozumienia mowy, chcemy wiedzieć, na jakim poziomie pacjent ma trudności. Rozpatrujemy trudności na poziomie wyrazu (słuchu fonemowego), zdania prostego, zdania złożonego oraz tekstu. Klasyfikując trudności pacjenta, bierzemy pod uwagę afazję czuciową podkorową, afazję Wernickiego, transkorową afazję czuciową. Wszystkie afazje czuciowe są afazjami płynnymi.

Czuciową afazję podkorową charakteryzują głębokie zaburzenia rozumienia mowy słyszanej i powtarzania przy zachowanej spontanicznej mowie samodzielnej oraz czytaniu i pisaniu. Podstawowym deficytem afazji Wernickiego jest zaburzenie słuchu fonemowego. Głębokość tej afazji jest zwykle bardzo duża. Zaburzenia rozumienia są znaczne. Pacjent nie kontroluje również własnych wypowiedzi, posługuje się „sałatką słowną”, przy zachowanej melodii wypowiedzi. Pismo i czytanie upośledzone są w takim samym stopniu.

Transkorowa afazja czuciowa charakteryzuje się zaburzeniami rozumienia słyszanej wypowiedzi przy zachowanym powtarzaniu. Pacjent często powtarza fragment wypowiedzi rozmówcy i buduje wokół niego własną wypowiedź. Bardzo często pacjent prawidłowo rozumie słowa oraz krótkie, proste zdania, a problem z rozumieniem dotyczy złożonych konstrukcji logiczno-gramatycznych.

Sytuację pacjenta z afazją czuciową (czyli z afazją, która charakteryzuje się zaburzeniami rozumienia mowy) można przyrównać do sytuacji człowieka, który znalazł się za granicą kraju, z nieznajomością obowiązującego w tym kraju języka. Człowiek ten słyszy słowa, zdania, jednak nie potrafi ich zrozumieć. Jego sytuacja różni się jednak od sytuacji pacjenta z afazją czuciową. Po powrocie do kraju jego rozumienie mowy będzie prawidłowe, natomiast pacjent z afazją czuciową bez prawidłowo przeprowadzonej terapii może pozostać z brakiem rozumienia mowy przez wiele lat.

Afazja pacjenta w ostrym okresie po udarze mózgu – jej głębokość i rodzaj – mogą ulegać zmianie. Jest to związane z plastycznością mózgu i zmianami dokonującymi się w obrębie ogniska udarowego. Na stan pacjenta duży wpływ ma prowadzona terapia, która jest wdrażana od pierwszych godzin pobytu pacjenta w szpitalu.

Pacjent G.J. (lat 70) trafił na Oddział Neurologiczny we wrześniu 2014 r. z rozpoznaniem: udar mózgu pod postacią niedowładu połowiczego prawostronnego z afazją. Pacjent po przebytym zawale mięśnia sercowego (2004 r.), po i...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "Forum Logopedy"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy